Zastanawiałeś się kiedyś, jak działa alkomat? Postrach na nietrzeźwych kierowców dla wielu pełni raczej funkcję symboliczną niż narzędziową, niemniej zapewniam - nawet taki sprzęt ma swoje zasady działania. Z tym że te różnią się w zależności od modelu, ceny i sposobu przeprowadzania badania.
Żeby omówić to, jak działa alkomat, trzeba przede wszystkim wyróżnić trzy główne jego rodzaje i budowę. Wiedząc, w jaki sposób funkcjonuje taki sprzęt, będziesz mógł lepiej zrozumieć. jak powinno się z niego korzystać i do czego właściwie służą poszczególne typy.
Budowa alkomatu
Zacznijmy w sposób oczywisty - od budowy alkomatu. Jasne, może poszczególne rodzaje różnią się sensorem, ale każdy tester trzeźwości zasadza się na kilku podstawowych elementach. Wyróżniamy w zasadzie trzy:
- Wylot powietrza/Ustnik - element, do którego należy rzecz jasna dmuchać. Zwykle jest to część wymienna. Nie wszystkie alkomaty z niego korzystają, ale i tak mają jakiś rodzaj wejścia do komory, w której gromadzi się próbka badawcza.
- Sensor - to właśnie czujnik odpowiada za wykrycie alkoholu w wydychanym powietrzu. Są różne rodzaje tego elementu. Wyróżnia się półprzewodnikowe, elektrochemiczne i rzadziej spotykane spektrofotometryczne.
- Podzespoły elektroniczne - sam sensor może i jest w stanie określić, w ten czy w inny sposób, poziom alkoholu w wydychanym powietrzu, ale to podzespoły elektroniczne odpowiadają za przekazanie tej informacji w sensowny sposób użytkownikowi. Umożliwią też dostęp do innych przydatnych opcji, takich jak moduł sprawdzający temperaturę otoczenia i pamięć zebranych wyników.
Jak działa alkomat półprzewodnikowy?
Jeden z tańszych dostępnych na rynku typów alkomatów, który mniej więcej jest w stanie podać odpowiednią wartość. Mniej więcej, ponieważ zasada jego pracy sprawia, że jest podatny na błędy wynikające z czynników niezwiązanych z alkoholem. W jaki sposób działa alkomat półprzewodnikowy?
Wydychane powietrze trafia do komory, w której przeprowadzane jest badanie. Na czujnik składa się dwutlenek cyny. To on utlenia alkohol, w wyniku czego zwiększa się przewodzenie prądu. Urządzenie bada opór, dzięki czemu jest w stanie określić stan trzeźwości badanego. Wynik może być jednak zaburzony, gdy ze sprzętu korzysta palacz lub cukrzyk.
Jak działa alkomat elektrochemiczny?
Najczęściej spotykany model w rękach policji. Jest stosunkowo szczegółowy, długo wytrzymuje bez kalibracji, a na dodatek w przypadku precyzyjnych alkomatów profesjonalnych jest w stanie zagwarantować wyłącznie przeszacowanie wyniku. To jednak droższa opcja - nawet jeśli bardziej wydajna, być może nieopłacalna do codziennego używania. Jak działa sensor elektrochemiczny?
Przy pojawieniu się w komorze sensora powietrza z alkoholem, następuje reakcja chemiczna utleniająca ową szkodliwą substancję. W jej wyniku wytwarza się prąd - im większe napięcie, tym wyższe stężenie etanolu w wydychanym powietrzu. Sensor składa się m.in. z platynowych elektrod. To na nich utlenia się alkohol i zmienia w kwas octowy, protony i elektrony.
Jak działa alkomat spektrofotometryczny?
Rzadziej spotykanym typem alkomatu jest ten z sensorem spektrofotometrycznym. To sprzęt dowodowy. Najdroższy i najdokładniejszy na rynku. Dlatego korzysta z niego na przykład policja, aby przetestować kierowcę wtedy, gdy występują nieścisłości po badaniu polowym. Ich działanie wbrew pozorom nie jest szczególnie skomplikowane.
Analizują światło, a konkretniej to, w jaki sposób molekuły znajdujące się w komorze sensora absorbują podczerwień. W ten sposób są w stanie zmierzyć stężenie cząsteczek alkoholu w wydychanym powietrzu i dają precyzyjne wyniki. Ze względu na cenę raczej nie pojawiają się jednak w rankingu alkomatów.
Jak działa alkomat? Podsumowanie
W zasadzie najbardziej podstawowa zasada działania alkomatu się nie różni pomiędzy poszczególnymi rodzajami tych sprzętów. Wdmuchiwane powietrze trafia do komory sensora, w której jest odpowiednio badane. To metoda tej analizy robi jednak ogromną różnicę.
Na rynku są trzy typy sensora - każdy precyzyjniejszy, a co za tym idzie, droższy od drugiego. Jeżeli chcesz dowiedzieć się, ile promili jest po jednym piwie albo jak długo wódka utrzymuje się w twoim organizmie, to prawdopodobnie jesteś użytkownikiem amatorskim. Alkomat z sensorem półprzewodnikowym ze względu na proces badania zawartości alkoholu i wykorzystywane materiały jest tanią i wystarczającą opcją dla ciebie.
Wariant elektrochemiczny, z sensorem korzystającym z platynowych elektrod jest droższy, ale pewniejszy. Rzadziej trzeba go kalibrować, a na jego wynik nie wpływa to, co ostatnio jadłeś. Będzie świetną opcją dla profesjonalnych kierowców i właścicieli firm - zwłaszcza jeżeli nie zaniży wyniku, tak jak AlcoSense Ultra. Działanie ostatniej opcji, czyli alkomatu spektrofotometrycznego jest najdokładniejsze. Jest to jednak sprzęt zarezerwowany raczej dla odpowiednich służb.
Zobacz też:
